Dahag

Ben er drie weken tussenuit. Morgen vlieg ik naar Thailand en daar ga ik drie weken blijven. Joehoe!
Ik wil iedereen alvast fijne dagen en een goed uiteinde wensen.
2008 wordt vast een fantastisch jaar.
Daar valt de komende weken vast nog heel veel te lezen, maar hier even niet.
Tot volgend jaar!

de beste opa

Dat ik als klein kind vond dat ik de allerleukste, liefste, grappigste en beste opa had, dat was normaal, dat hoort nou eenmaal zo als kind.
Je vader is het sterkst, je moeder kookt het best, je oma is het liefst en je opa is het beste.
Dat jij, opa, écht heel grappig was, dat had ik toen nog niet zo door. Dat viel me later pas op, toen ik zag dat je ook vreemden aan het lachen kon maken en dat ook continu deed.
Want humor dat had je. Oma zei vandaag nog dat je zelfs waarschijnlijk geintjes over je dood had gemaakt. En dat we niet zo verdrietig hoefden te zijn. Want dat paste niet bij jou.
Niet dat jullie nooit verdriet gekend hebben. Jullie hebben verschrikkelijk verdriet gekend. Maar ondanks groot verdriet, wist jij je leven weer op te pakken en er iets van te maken. En er zelfs nog enorm van te genieten samen met oma. De kunst van het genieten lijk jij te hebben gemaakt.
En dan was je ook nog een heel goed mens. Jij maakte ultiem slechte mensen mee, maar je bleef het goede zien. Je was altijd een optimist.
En zelfs toen je niks meer had, wist je binnen korte tijd toch weer heel veel op te bouwen.
Een flexibele doorzetter. Dat was je ook nog.
Je verhuisde naar Australië en België. En samen met oma zag je bijna de hele wereld.

Als kind zag ik het nog niet. Maar nu weet ik dat je eigenlijk alles was, wat een mens leuk, mooi, fijn en goed maakt.
Humoristisch, optimistisch, een doorzetter en een levensgenieter.
Jij bent een voorbeeld voor velen en vooral voor mij.

Vandaag overleed je en verliet je het aardse leven, maar helemaal verliezen doe ik je niet.
Hoewel ik nu niet meer met je kan praten en lachen, ben je wel in mijn hart en in de prachtige herinneringen die ik altijd zal koesteren.
Ik ben heel gelukkig dat ik een deel van jouw mooie leven mocht zijn en er trots op dat jij mijn opa was en bent.

Dag lieve opa. Tot ziens.

het leven en de dood

Na een week onthouding van vrienden en in afwachting van het telefoontje, dat tot op heden nog niet is gekomen, geweest te zijn, vond ik het gisteren wel welletjes en sprak ik spontaan af met vriendin D om bij haar te gaan eten.
Het werd een fijne avond met veel wijn, Hollandse pot, goede gesprekken, de finale van Holland’s Next Topmodel en beiden met de telefoon in de aanslag.
Zij, omdat ze ieder moment gebeld kan worden dat haar broer en zijn vriendin bevallen zijn en D dus voor het eerst tante zal zijn. Ik, omdat ik ieder moment gebeld kan worden dat mijn opa is overleden.
D en ik zijn al bijna 15 jaar vriendinnen, maar de laatste jaren zijn we echt heel erg naar elkaar toegegroeid.
Vroeger hadden we nog al een haat/liefde-vriendschap en konden we om hele kleine stompzinnige dingen boos op elkaar zijn. Nu zijn we ouder en wijzer en begrijpen we elkaar beter.

Haat en liefde liggen heel dicht bij elkaar.
Net zoals het leven en de dood.
Zo gaat het. Ook in vriendschappen.
En eigenlijk is dat verschrikkelijk mooi.

Neverland

Afgelopen maandag, ik zou bijna gaan lunchen, belt mijn vader op mijn mobiel.
“Het is helemaal mis met opa K. Hij ligt aan een morfine-infuus want de pijn was ondraaglijk geworden. Als je hem nog wil zien, moet je vandaag komen, maar hij kan niet meer praten”.
Ik bedenk me geen seconde en vertel mijn collega’s dat ik naar huis ga.
‘Dit was het dan’, spreek ik mezelf in de auto toe. ‘Dit was het telefoontje waar ik zo bang voor was’. Er gaat van alles door mijn hoofd en moet mezelf beheersen niet vol gas naar het Oosten te stomen.

Als ik bij opa binnenkom, schrik ik. Afgelopen woensdag hadden we nog met de familie chanoeka gevierd en heb ik nog samen met hem een lied gezongen, nu ligt hij in bed en lijkt hij bijna niet meer op de opa met wie ik vroeger eendjes voerde en voetbalde in de tuin. Zijn wangen zijn helemaal ingevallen, hij is geel en ademt moeilijk.
“Je kan alles tegen hem zeggen”, zegt de verpleegster. “Hij hoort alles nog”.
Ik weet dat ik het nu moet gaan zeggen. Dat er bijna geen tijd meer is. Maar het lukt me niet. Ik zit daar maar en staar naar mijn opa die ooit een dikke man was en nu verdrinkt in zijn pyjama.
‘Nu’, zegt een stem in mijn hoofd. “Opa”, zeg ik voorzichtig. Zijn ogen openen en hij probeert mijn kant op te kijken. En dan kan ik mezelf niet meer inhouden. Huilend zeg ik: “Ik hou van jou. Dat weet je hè? En ik ben heel trots op je. Ik had geen andere opa willen hebben. En je hoeft je geen zorgen om me te maken. Het gaat heel goed met me. Ik ben gelukkig. Echt. Het is allemaal goed”.
Ik hoor mijn vader snikken in de hoek van de kamer. Mijn vader die mij verteld had dat ik me groot moest houden. Ik pak opa’s hand vast en zo zitten we nog even.
Later komen mijn oma en moeder er ook nog bij en blijven we met de hele familie uren rond het bed zitten.
Iedereen vertelt opa dat het goed is en dat hij kan gaan. Dat we er vrede mee hebben en dat hij niet meer hoeft te vechten.
Als ik naar huis ga, zeg ik tegen hem dat ik ga. Ondanks dat ik denk dat ik hem nooit meer levend zie, wil ik geen afscheid nemen. Ergens heb ik het gevoel dat ik hem nog wel zie. “Dag opa. Ik ga”, zeg ik.
Opeens zegt hij uit het niets: “Dag K”.

Ondanks dat we hem verteld hebben dat het allemaal goed is en dat hij kan gaan, gaat hij niet. Hij blijft vechten.
’s Nachts denkt hij dat het oorlog is en dat de verpleegster een Duitser is. Hij vertelt mijn oma dat ze moeten onderduiken en moeten vluchten.
De dokter komt de volgende dag langs en begrijpt er niks van. “Zijn lichaam had het al opgegeven moeten hebben”, zegt hij.
Maar zijn lichaam geeft niet op. We wisten dat hij sterk is, maar blijkbaar is hij nog veel sterker dan we dachten. Hij is en blijft een overlever.
’s Middags hoort mijn oma hem het chanoeka liedje zingen dat hij een week ervoor nog samen met mij gezongen had. Ook prevelt hij gebeden. Hij zegt zelfs het dodengebed op.

“Nu kan het elk moment gebeuren”, zegt mijn moeder. Ze heeft ongelijk. Het wordt woensdag en donderdag, maar hij gaat niet. Zijn geest is ijzersterk en verslaat zijn lichaam.
Overdag slaapt hij veel, maar ’s nachts is hij bang. Elke nacht is het weer oorlog.

Inmiddels is het vrijdag en leeft hij nog steeds. Het zou maximaal vier dagen duren en die zijn nu voorbij. Eigenlijk hopen we nu allemaal dat het gebeurt. Dat hij rustig gaat slapen en niet meer wakker wordt. Al zijn we ergens ook wel trots dat hij zo sterk is. Hij heeft zijn leven maximaal geleefd en alles er uitgehaald dat er in zat, maar nu lijkt er niet meer zo veel om voor te leven. Maar blijkbaar is dat er voor hem nog wel. Hij is hier nog niet klaar. Hij moet nog dingen afronden.

Gisteravond zag ik Finding Neverland.
Ik hoop dat mijn opa snel zijn onafgeronde dingen kan afmaken zodat hij kan vertrekken naar zijn Neverland.
Een land waar hij zijn dierbaren weer ziet en waar rust en vrede is. Een prachtig land waar ze met z’n allen gelukkig kunnen zijn en waar geen oorlog is.
Hij heeft lang genoeg in de oorlog geleefd.

Ik hoop dat je er snel klaar voor bent opa. Je hebt lang genoeg gevochten. Afscheid nemen doe ik niet. Want ik weet dat we elkaar ooit weer zien. In ons Neverland.

dingen die ik overneem

Als ik praat dan hoor ik mijn moeder's stem.
Kijk ik in de spiegel dan zie ik mijn vader's neus.
Ik gebruik vaak uitdrukkingen die mijn oma ook gebruikt.
Soms hoor ik Ernumse woorden van mijn opa terug in mijn woordkeuze.
Woordjes die vrienden gebruiken neem ik ongemerkt over.
Zinnen die mijn baas gebruikt ook.
En vandaag zei ik wat en hoorde ik een van mijn collega's praten.
Daar schrok ik zelf alleen nog al van. Want ik zei: "Hun hebben ook wel goede producten".

mijn nieuwe hulp

Tijdens de huisvrouwenweek op het NietLief-Collectief schreef ik er over, over dat Mr. X een schoonmaakster voor mij regelde.
In eerste instantie hoefde dat van mij niet zo. Omdat ik me toch wel wat bezwaard voelde om iemand anders mijn rotzooi te laten opruimen. Maar mijn liefste wist me te overtuigen met de zin: "Maar schatje, als je een werkster hebt, dan houd je meer tijd over om leuke dingen te doen, met mij bijvoorbeeld". Daardoor ging ik om. Want als ik leuke dingen kan doen, dan ben ik er als de kippen bij natuurlijk.
Maar in de aanloop naar de eerste dag dat mijn hulp zou beginnen, werd ik toch wat zenuwachtig. Ik ben namelijk best een troepmaakster, moet ik bekennen. En zo'n werkster moet er natuurlijk wel bij kunnen. Als ze onder het bed stofzuigt, dan moet bijvoorbeeld niet de hele vloer onder het bed vol liggen met troepjes. Plus ik wilde wel dat het een beetje schoon zou zijn. Dat ze niet zou denken dat ik een soort van varkentje verkleed als keurig meisje was. Dus probeerde ik mijn huis zo schoon en net mogelijk te maken voordat ze begon. En ik vond dat ik daar aardig in geslaagd was. Ik was er zelfs een beetje trots op.
Helaas was mijn nieuwe hulp het daar niet mee eens. Want op het briefje dat ze achterliet stond:
Hi K,
The next two times I am cleaning your house I will come three hours instead of two because your house is very dirty and messy.
Bye!
A.
En daar moest ik het mee doen. Terwijl ik potjandikkie al vond dat mijn huis er na haar komst nog nooit zo schoon uit had gezien. Ik kreeg een standje van mijn nieuwe hulp.
Maar ik legde me erbij neer en ging door de schaamtebarrière. Zij is er nou eenmaal goed in en ik niet. En dan kan ik me beter concentreren op de dingen waar ik wel goed in ben. Leuke dingen doen bijvoorbeeld.